Eşler arasında fark edilmeden oluşan en tehlikeli alışkanlıklardan biri eleştiri döngüsüdür. Sürekli kusur aramak, laf sokmak ve iğneleyici konuşmak zamanla normalleşebilir. Oysa her kırıcı söz yalnız eşin kalbine değil, sessizce dinleyen çocukların ruhuna da işler.
Danışmanlığını yaptığım bir genç kız bana şöyle demişti:
"Hocam, annemle babam o kadar çok tartışıyor ki bazen kulaklarımı kapatmak istiyorum."
Bağımlılıkla mücadele eden bir genç ise gözyaşları içinde şunları anlattı:
"Evdeki kavgaları duymamak için kendimi sokağa atıyordum. Bugün burada olmamın en büyük sebebi o sokakta tanıştığım arkadaşlar."
Bir başka çocuk ise:
"Arabaya binmek istemiyorum. Çünkü annemle babam yol boyunca hep birbirlerine laf söylüyorlar." demişti.
Çocuklar anne babalarının kavgasını değil, sevgisini duymak ister. Birbirine teşekkür eden, takdir eden ve güzel söz söyleyen eşler, çocuklarına güvenli bir yuva bırakırlar.
Kur'an da bizi güzel söze çağırır:
وَقُولُوا لِلنَّاسِ حُسْنًا
"İnsanlara güzel söz söyleyin." (Bakara, 2:83)
وَقُل لِّعِبَادِي يَقُولُوا الَّتِي هِيَ أَحْسَنُ
"Kullarıma söyle; sözün en güzelini söylesinler." (İsrâ, 17:53)
إِلَيْهِ يَصْعَدُ الْكَلِمُ الطَّيِّبُ
"Güzel söz Allah'a yükselir." (Fâtır, 35:10)
Allah, güzel sözü kökü sağlam, meyvesi sürekli veren güzel bir ağaca benzetir. Çünkü güzel söz sadece bir nezaket değil; çocuğun karakterini inşa eden görünmez bir eğitimdir.
Bilimsel araştırmalar da sürekli tartışma ortamında büyüyen çocukların bedeninin kendisini sürekli tehdit altında hissettiğini gösteriyor. Bunun sonucu olarak stres hormonu kortizol uzun süre yüksek kalabiliyor; bu da uyku, dikkat, öğrenme, bağışıklık sistemi ve duygusal gelişimi olumsuz etkileyebiliyor. Anne babanın birbirine söylediği her kırıcı söz, çocuğun beyninde ve ruhunda iz bırakıyor.
Afrika'da şöyle derler: "Nazik söz yağmur gibidir; düştüğü yeri yeşertir." Kürt atasözü de aynı gerçeği anlatır: "Zimanê şîrîn, dilan dike yek." (Tatlı dil, gönülleri birleştirir.)
Çocuklarımız bizden kusursuz olmamızı beklemiyor; birbirine saygıyla konuşan bir anne ve baba görmeyi istiyor.
Bugün eşinizin bir kusurunu değil, bir güzelliğini dile getirin. Çünkü çocuklar anne babalarının söylediklerini zamanla unutabilir; ama birbirlerine nasıl konuştuklarını asla unutmazlar.