Çarşı'ya son bakışlar
Abdullah Ergün
Malatya artık eski Malatya değil, yaşananlardan sonra şehir merkezinde başlatılan yıkım çalışmalarını izlerken yaşadığım üzüntüyü nasıl anlatacağımı bilemiyorum. Enkazların kamyonlara yüklenmesini benim gibi yaşlı gözlerle izleyenleri görmek beni çok üzüyor Teze cami ile başlayan hüznün son güzergahı Hükümet Meydanı önünde bulunan tarihi taş mağaza oldu. Kapalı çarşının üstünden artık sadece çevre yolu değil neredeyse baraj gözükecek. Tarihi anlara tanıklık eden Malatyalıların yıkımlarda neler hissettiklerini anlamak işte zor değil.
Fuzuli Caddesi, Kışla Caddesi, Hükümet konağının önü, Turgut Temelli, Saray Mahallesi, Sivas Caddesi, Sıtma Pınarı…
Nereye gitsem hep karşımıza iş makineleri çıkıyor. Anılarla beraber yüklenen molozlar kamyonlara taşınıyor.
Şehrin her metresinde Malatyaların anıları yer alıyor.
Şehri terk edenler bu sahneleri görmediler. Kalan Malatyalılar ise yıkılan enkazları görünce ikinci faciayı da yüreklerinde yaşamaya devam ediyorlar.
Hiç ama hiçte kolay değil bu yıkımlara katlanmak, bu anlara şahitlik etmek, dimdik ayakta durmak ama herkesin ortak beklentisi ortaya çıkacak olan yeni Malatya'ya bir an önce kavuşmak, an itibariyle yapılacak ilk iş şehre sahip çıkmak olacak. Malatya'yı terk edenlerin Yeni Malatya'nın oluşumuna katkı yapmaları için Malatya'ya gelmeleri gerekiyor. Önümüzde bir ramazan bayramı var, şehrin esnafı şu anda seyyar görüntülerle hizmet vermeye çalışıyorlar. Malatya'da bulunan Malatyalılar yapacakları alışverişlerle kaybolmaya az kalan eski Malatya’ya son görevlerini yapmış olacaklar. Enkazlar kalkana kadar biz bu hisleri bu anıları daha çok anlatacağız konuşacağız ve yazacağız. Molozların kamyonlara yüklendiği anlarda çıkan sesler korkunun boyutunu farklı noktalara taşıyor. Malatya'nın kendine özgü şehir güzelliğinin ortadan kaldırılışını görmek bizleri çok üzüyor ama yapacak bir şey yok bu yıkımın yıllar önce bölüm bölüm yapılması gerekiyordu. Malatya'daki yaşlı binalar bu yükü kaldıracak durumda değildi. Şehir merkezinde son olarak taş mağaza ve sürekli olarak gittiğim Soykan çay evinin bulunduğu Temelli pasajının ortadan kaldırışını görmek benim gibi aynı duyguları taşıyan Malatyalıları derinden üzdü. Yıkımları cep telefonlarıyla kaydedenler anlık yaşanmışlarını da çocuklarına ve torunlarına gösterecekler. Bazıları da yıllarca saklayacak.
Bu şehir yeniden küllerinden doğacaktır. Tek şanssızlığımız şehrin anılarla beraber ortadan kaldırılışına şahitlik etmemiz oldu Çocukluğumuzdan beri Malatyaspor, kovboy filmleri, saklambaç, develeme, davin atacağı, hollik ve bilye ile başladığımız Malatya yolculuğunda, olgunlaşma ve daha sonraki süreçte artık Malatya'nın güzelliğini sindire sindire yaşadığımız anda yaşanan felaket sonrasında elimizden hiçbir şey gelmeden o yıkımları izlemek tarihi anların yaşandığı mekanların ortadan kaldırılması zoruma gidiyor. Kaldığım konteynır kentten hergün şehir merkezine giderek anıların yıkılışını izlerken geçmişte yaşananlar gözlerimin önüne geliyor. Kalkan toz tabakası ve uzaklaşan kamyonlar anılarımızı da Malatya’nın çeşitli yerlerine taşıyorlar. Son günlerde Malatya’ya dönenlerin sayısında yaşanan artış yaklaşan ramazan bayramını daha anlamlı hale getiriyor. Ramazan bayramında Malatya'da olmaları bile belki de Yeni Malatya'nın ilk adımını oluşturacak.
Şehir merkezinde hayatta kalan bina sayısı bir elin parmaklarını geçmiyor.
Yorgun binaların ortadan kaldırılışı ve kamyonları yükleyip şehir dışına taşınması esansında yaşananları asla unutmayacağız. Yeni Malatya için adımların atıldığı anlara şahitlik etmek için sabırsızlanıyorum. Bizler bu fazlasıyla yaşadık. Gelecek nesiller yeniden inşa edilecek Malatya'nın güzelliklerini anlatacaklar ve yazacaklar