Milyarlarca dolarlık ilaç süreci yapay zekayla değişiyor
İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Hakan Parlakpınar, yapay zeka ve yeni teknolojilerin ilaç geliştirme süreçlerini hızlandırdığını belirterek, Türkiye'nin yerli ve milli ilaç hedefinde molekül tasarımından senteze kadar tüm süreçleri kendi bünyesinde tamamlaması gerektiğine dikkat çekti.
Yapay zeka ilaçta süreyi ve maliyeti düşürüyor
Parlakpınar, özellikle "in silico" olarak adlandırılan bilgisayar tabanlı çalışmalarla ilaç adaylarının daha sentezlenmeden önce değerlendirilebildiğini belirterek, şöyle konuştu:"Bu çalışmalar kapsamında hedefler önce belirlenip proteinle olan ilaç adayının ilişkisi, yapı-aktivite eşleşmesi, docking, kenetlenme gibi çalışmalar önceden yapılıp tasarlanan ve bu aktivitelere uygun bulunan adaylar önce sentezlenip daha sonra çalışmalara geçiliyor."
Klasik yöntemlerde bir ilaç adayının geliştirilmesi için binlerce molekülün sentezlenebildiğini ve sürecin 10-15 yılı bulabildiğini belirten Parlakpınar, bu süreçte yaklaşık 2,5-3 milyar dolar gibi maliyetlerin ortaya çıkabildiğini söyledi.
Yapay zeka ve yeni teknolojiler sayesinde özellikle klinik çalışma öncesindeki süreçlerin kısaldığını ve maliyetlerin azaldığını aktaran Parlakpınar, "Teknolojilerin gelişmesiyle beraber ilaç geliştirme süreçleri hızlandığı gibi maliyetler azaldı ve çok daha fazla sayıda ilaç adayı, hedefe yönelik akıllı ilaçlar diyebileceğimiz ilaç çalışmaları yapılmakta." dedi.
Bakmadan Geçme
