Ali Yiğit

Çarşı...

Ali Yiğit

Baban nerede ''çarşı'' ya gitti.

Nereden geliyin ''çarşı'dan geliyim.

Yarın ''çarşı''da buluşak.

Kaç gündür ''çarşı'' ya gitmedim.

''Çarşı''ya gitmemek eksiklik gibidir.

Şehri oluşturan mahallelerdeki dolmuş ( minibüs)  muavinlerinin ortak nakaratı ''çarşı çarşı'' dır

Bu gün girmedik mahalle kalmayan marketlerde bir evin ihtiyacı karşılansa da insanımızda hele bir  ''çarşı'' ya gidek alışkanlığı baki gibidir.

Çarşı, sadece dükkanlardan oluşan ticarethane değildi.

Komşuluğun pekiştiği, dostlukların kurulduğu, hayatın icra edildiği, garip gurebanın sahiplenildiği yerdi.

İsimleri şehre mal olmuş, çarşının sahiplendiği dışlamadığı isimler vardı mesela: Deli Gaffar, İzzo, Şorikli Yaşar, Tek Pedal Neco, Mersedes Kadir, Azzet Bacı,Kız Mahmud, Adliye Bekir.

Kimi yemek verir, kimi tıraş eder, kimi elbise alır, kimileri de harçlık verirdi. Onlar ''çarşı''nın müdavimleri esnafın da bereketiydi. 

Bütün yollar Roma'ya çıkar sözüne atfen bizde de bütün yollar çarşıya çıkar dersek abartmış olmayız.

Çarşı aynı zamanda bir adres ve buluşma noktasıyla birlikte ekonominin can damarıdır.

Ekonominin varlığı çarşıya bağlıdır.

Şehrin kenarlara açılması kaçınılmaz bir gerçektir. Ancak ne kadar şehri açarsanız açın bizdeki ''çarşı''nın karşılığı, Yeni cami, Söğütlü camii, Kasap Pazarı, Akpınar Meydanı, Kapalı Çarşı, Şerbetçi Köşe, Dört yol, Sebze Pazarı, Mısır Çarşısı, Kuyumcular Çarşısı, Bakırcılar Çarşısı diye devam eder.

Hemen hemen çoklarımızın ''çarşı'' ile anıları hatıraları vardır.

Akpınar’daki aslanlı çeşme karşısında bulunan 1980'li yıllarda rahmetli babam ile ''çarşı''ya gittiğimizde öğlene denk geldiğimiz zamanlarda, üzüm ekmek, helva ekmek yediğimiz tahta darabalı dükkanlar vardı. Hala o günler aklımda.

Yeni cami meydanın müdavimleri genelde yaşlılarımızdı. Saat 10: 00 civarı yavaş yavaş etrafı dolar hökümetler kurulur, hökümetler yıkılır. 

Öğlen ezanıyla cami dolar taşardı.

Söğütlü cami üst kat avlusu tesbihcilerin mekanıydı.

Bakırcılar ''çarşı''nın vazgeçilmez melodisi çekiç sesleri artık duyulmuyor.

Yeşilliğe gel,  yerli domatese gel, aşşağı şeher sediri yeni geldi sesleri yerini sessizliğe bıraktı.

Kasap pazarındaki yemek yetiştirme telaşıda bitti.

Yüzyıla yakın hatıraları ve anıları içerisinde barındırdığı ''çarşı''mız yok artık.

06 Şubat depremi en çok çarşı merkezini vurdu.

Geride kalan işyeri sayısı 2 elin parmak sayısı kadar.

Öncelik ''çarşı'' merkezinin yeniden ayağa kaldırılmasıydı.

Bunun için harekete geçildi.

29 Temmuz Cumartesi günü Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Sayın Mehmet ÖZHASEKİ tarafından yerinde dönüşüm ile '' 293 dükkanın bulunacağı ''Bakırcılar Çarşı''nın temeli atıldı.

Çarşı'mıza hayırlı olsun.

Depremin izlerini ''çarşı''yı canlandırarak silebiliriz.

Yorumlar 2
Ercan Aycan 31 Temmuz 2023 09:36

Bir solukta okudum bu güzel makaleyi. Her satırında kendimi buldum. Duygulanmamak ve hayıflanmamak elde değil. Halimize şükrettim. Yarınımız umutla bakmak istiyorum. Umarım yöneticiler Malatyamızı destan şehir hedefinden düşürmesinler. Kalemine sağlık Ali bey.

mahmut 31 Temmuz 2023 08:40

az yalaka değilsiz muhtar bende eskiden geçmişten hatırlıyorum belediye reklam aracı gibi çalışıp az yalakalık yapmadın seninde işin zor

Yazarın Diğer Yazıları