Resmi Gazete'de yayımlandı: Tayin ve norm kadro sistemi sil baştan

Milli Eğitim Bakanlığınca öğretmenlerin atama ve yer değiştirme işlemlerine ilişkin usul ve esasları düzenleyen Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nde değişikliğe gidildi.Söz konusu değişiklik Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Zorunlu çalışma kaç yıl oldu?

Resmi Gazete’de yer alan bilgiye göre, 16 Haziran 2023’ten sonra ataması yapılan öğretmenler için zorunlu çalışma süresi 3 yıl oldu. Aynı eğitim kurumunda ise azami 12 yıl görev yapabilmesine karar verildi. Bu süreyi dolduran öğretmenlerin atamaları, hizmet puanı üstünlüğüne göre yapılacak.

Yönetmelikte öğretmen kadrolarında 16/6/2023 tarihinden sonra göreve başlayanların zorunlu çalışma yükümlülüğü kapsamında olduğu bu sürelere, sözleşmeli öğretmenlikte geçirilen süreler dâhil edildiği belirtildi. Yönetmelikte zorunlu çalışmada hizmet alanları ve süreleri şöyle yer aldı:

Birinci hizmet bölgesindeki illerin;

• 4'üncü hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 7 yıl,
• 5'inci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 6 yıl,
• 6'ncı hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 5 yıl,

İkinci hizmet bölgesindeki illerin;

• 4'üncü hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 6 yıl,
• 5'inci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 5 yıl,
• 6'ncı hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 4 yıl,

Üçüncü hizmet bölgesindeki illerin;

• 1'inci ve 2'nci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 5 yıl,
• 3'üncü ve 4'üncü hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 4 yıl,
• 5'inci ve 6'ncı hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 3 yıl,

Yer değiştirme zamanı ne zaman?

Yönetmelikte, aile birliği, sağlık, can güvenliği ve engellilik gibi mazeretlere bağlı yer değiştirme işlemlerinin yarıyıl ve yaz tatili dönemlerinde gerçekleştirilmesi öngörüldü. Sağlık ve can güvenliğine bağlı yer değiştirmelerin ise takvime bağlı olmaksızın yapılabileceği kaydedildi.

Tayinlerde "Sıra Sistemi"

• İl içi isteğe bağlı yer değiştirmelerde sıra kaydı uygulaması getirildi. Mayıs ayında oluşan sıralar ağustosa kadar geçerli olacak. Boş norm oluştuğunda atama, sıradaki öğretmene otomatik yapılacak.
• İl içi tayinlerde yürürlüğe konulan yeni hükümler şu şekilde oldu:
•  İl içi isteğe bağlı yer değiştirmede ataması gerçekleşmeyen kadrolu öğretmenler tercih ettikleri eğitim kurumlarından ilk iki tercihi için hizmet puanı üstünlüğüne göre sıraya alınır. Bu sıralar elektronik ortamda ilan edilir.
• İl içi isteğe bağlı yer değiştirme ve sıra kaydı oluşturma işlemlerinde kullanılacak hizmet puanının hesabında başvurunun son günü esas alınır.
• Sıra kaydı yer değiştirme dönemi içinde bir defaya mahsus olmak üzere mayıs ayında oluşturulur ve sıra oluşturulduktan sonra başvuru iptali haricinde herhangi bir değişiklik yapılamaz.
• Ataması yapılamayanlara ait sıra durumu, ağustos ayı içerisinde Bakanlık tarafından belirlenen güne kadar geçerli olup öğretmen ihtiyacı oluşması halinde atamalar Bakanlık tarafından belirlenen dönemlerde sıra kaydı bulunanlar arasından hizmet puanı üstünlüğüne göre gerçekleştirilir.
• Eğitim kurumlarında sırada bulunan kadrolu öğretmenlerden herhangi bir nedenle ataması yapılanlar sıra kaydından çıkarılır.

Norm fazlası öğretmenlerin atamaları

• Norm kadro fazlası öğretmenler önce ilçe, sonra ilçe grubu, en son il geneli içinde değerlendirilecek. Alanında ihtiyaç yoksa, öğretmenler Akademi eğitimiyle başka alanlara yönlendirilebilecek. Süreç zamana bağlı olmaksızın yürütülecek.
• Önceki düzenlemede norm kadro fazlası öğretmenler, il içinde alanlarında ihtiyaç bulunmaması halinde il dışı yer değiştirme hakkına sahipti. Bu hak, belirli koşullarla da olsa öğretmene tanınmış fiili bir çıkış yolu sunuyordu. Yeni yönetmelikte ise il dışı yer değiştirme, öğretmenin talebine bağlı bir hak olmaktan çıkarılarak bakanlığın uygun görmesi ve sunacağı illerle sınırlı bir imkan haline getirildi. Böylece öğretmenlerin il sınırları içinde resen yer değiştirme ihtimali belirgin şekilde arttı.
• Yeni maddede dikkat çeken bir diğer değişiklik, ilçe grubu uygulamasının norm kadro fazlası atamalarında temel basamaklardan biri haline getirilmesi oldu. Öğretmenler artık yalnızca ilçe veya il düzeyinde değil, ilçe grubu içinde de hizmet puanı düşük olandan başlanarak resen atanabilecek. Bu durum, öğretmenin tercih alanını daraltırken idarenin yer değiştirme yetkisini genişleten bir sonuç doğuruyor.
• Ayrıca yeni düzenleme ile norm kadro fazlası öğretmenlerin Akademi eğitimi yoluyla başka alanlarda görevlendirilebilmesine imkan tanınması, önceki yönetmelikte bulunmayan yeni bir yaklaşım olarak öne çıkıyor. Bu hüküm, alan daralması yaşayan branşlarda görev yapan öğretmenler açısından "branş güvencesi" tartışmalarını da beraberinde getiriyor.
• Özetle yeni düzenleme, norm kadro fazlası öğretmenler bakımından daha az tercih, daha fazla resen atama ve daha güçlü idari yönlendirme içeren bir sistem kuruyor. Bu yönüyle yeni maddenin, öğretmen hakları açısından değil, kadro planlaması ve idari esneklik açısından kaleme alındığı değerlendirmesi yapılıyor.

Şubatta yürürlükte

Hizmet puanlarının, öğretmenlerin görev yaptıkları hizmet bölgesi ve alanlarına göre günlük puan üzerinden hesaplanacağı belirtildi. Hizmet puanı hesabında 1 Şubat 2026 tarihine kadar önceki hükümlerin uygulanacağı, yeni puanlama esaslarının ise 1 Şubat 2026 itibarıyla yürürlüğe gireceği kayda geçirildi.