Malatya'daki tarihi eserler mahkemelik oldu| Son sözü bilirkişi söyleyecek
Malatya'nın Darende ilçesinde taşkın koruma projesi ile tarihsel miras karşı karşıya geldi. Günpınar Koruma Vakfı'nın açtığı dava kapsamında bilirkişi heyeti, 23 Nisan'da asırlık köprülerin geleceğine dair raporunu hazırlayacak.
Malatya’nın saklı cenneti Günpınar Vadisi’nde asırlık köprülerin kaderi, 23 Nisan’da yapılacak bilirkişi incelemesiyle netleşecek. Taşkın koruma projesi mi, yoksa tarihsel miras mı? İşte vadiyi bekleyen kritik süreç.
Darende ilçesinin sembolleşen doğal güzelliklerinden Günpınar (Aşudu) Vadisi, bugünlerde hummalı bir hukuk mücadelesine ev sahipliği yapıyor. Bölgedeki ecdat yadigârı tarihi köprülerin varlığını tehdit ettiği öne sürülen "Taşkın Koruma Projesi", yargıya taşındı. Malatya 2. İdare Mahkemesi’nde devam eden dava kapsamında, 23 Nisan Perşembe günü bilirkişi heyeti, köprülerin geleceğine dair en kritik raporu hazırlayacak.
Tarih yok olma tehlikesinde
Günpınar Koruma Vakfı, taşkın koruma projesi kapsamında gündeme gelen 10,5 metrelik kanal yaklaşımının, vadideki ecdat yadigârı köprüleri yok olma riskiyle karşı karşıya bıraktığını bildirdi. Yapılan açıklamada, tarihi köprüleri, doğal yapısı ve zengin su varlıklarıyla bölgenin kültürel hafızasında önemli bir yere sahip olan vadide yapılacak incelemenin yalnızca Sayfiye 2 Köprüsü ile sınırlı görünse de burada benimsenebilecek teknik yaklaşımın vadideki diğer tarihi köprülerin geleceğini de doğrudan etkileyebileceği vurgulandı.
Köprünün tarihine zarar veriyor
Vakfın açıklamasında, taşkın koruma çalışmaları çerçevesinde gündeme gelen 10,5 metre genişliğindeki kanal kesiti yaklaşımının yalnızca Sayfiye 2 Köprüsü’nü değil, Aşudu Deresi boyunca yer alan Şekeroğlu ve Sayfiye 1 köprüleri başta olmak üzere vadideki tüm tarihi köprülerin varlığını sürdürmesini teknik açıdan imkansız hale getirebileceği kaydedildi. Söz konusu uygulamanın hayata geçirilmesi halinde, ecdat yadigârı yapıların tamamen ortadan kalkma riskiyle karşı karşıya kalacağı vurgulandı.
Teknik ve tarihi veriler sunulacak
Saha incelemesinde bilirkişi heyetine teknik ve tarihi veriler ışığında kapsamlı bir sunum yapılacağı belirtilen açıklamada, köprülerin yüzyıllardır bölgenin doğal yapısıyla uyum içinde ayakta kaldığına dikkat çekildi. Ayrıca mevcut kemer açıklıkları ve hidrolik kesitlerin, Su Yönetimi Genel Müdürlüğü’nün 2020 tarihli Fırat-Dicle Havzası Taşkın Yönetim Planı’nda Aşudu (Şuhul) Deresi için öngörülen kapasiteyle uyumlu olduğunun ortaya konulacağı ifade edildi. Vakıf açıklamasında, taşkın riskine karşı tedbir alınmasının gerekli olduğu, ancak bu tedbirlerin asırlık tescilli eserlerin yok edilmesi sonucunu doğurmaması gerektiği belirtildi. Kültürel mirasın korunmasının, yok ederek değil; onararak, güçlendirerek ve yaşatarak mümkün olabileceği kaydedildi.
Bütüncül değerlendirme çağrısı
Açıklamada ayrıca, bilirkişi incelemesinde yalnızca mühendislik hesaplarının değil, vadinin tarihi, kültürel ve ekolojik değerlerinin de kamu yararı çerçevesinde birlikte ele alınması gerektiği vurgulandı. Günpınar Vadisi’nin, Fırat Kalkınma Ajansı’nın 2012 tarihli Sürdürülebilir Turizm Stratejisi ve Eylem Planı’nda korunması gereken alanlar arasında yer aldığı da hatırlatıldı.
Bakmadan Geçme
