Malatya'daki depremler ne anlama geliyor? Şener Üşümezsoy yanıtladı!
Jeoloji Profesörü Şener Üşümezsoy, 2020 Sivrice ve 6 Şubat 2023 depremlerinde Pütürge ile Çelikhan-Doğanşehir hattındaki fayların kırılmadığını belirtti. Bölgedeki fay sistemlerinin birbirini frenlediğini savunan Üşümezsoy, Pütürge-Çelikhan hattının kırılması halinde 7'nin altında bir deprem oluşacağını söyledi.
Haberin Özeti
- • Jeoloji Profesörü Şener Üşümezsoy, 2020 Sivrice ve 6 Şubat 2023 depremlerinde Pütürge ile Çelikhan-Doğanşehir fay hatlarının kırılmadığını belirtti.
- • Üşümezsoy, bu fay sistemlerinin birbirini frenlemesi nedeniyle gerilimin Malatya bloğunda birikip küçük depremlerle boşaldığını açıkladı.
- • Ancak, kırılmayan Pütürge-Çelikhan hattının gelecekte yırtılması durumunda yaklaşık 6,5 büyüklüğünde bir deprem potansiyeli mevcut.
Malatya’da son bir ayda 4 ila 5 aralığında onlarca deprem meydana geldi. Prof. Dr. Şener Üşümezsoy, kişisel YouTube kanalında yayımladığı pütürge ve sürgü faylarının kırılmamasının arkasındaki sebep başlıklı yayında Doğu Anadolu Fay Sistemi’ni değerlendirdi. Prof. Dr. Şener Üşümezsoy, Pütürge ve Sürgü kesimlerindeki durumun sıradan bir kilitlenme olmadığını söyledi.
Son bir ayda özellikle Battalgazi ilçe merkezinde meydana gelen en büyüğü 5.0 şiddetindeki depremlere değinen Üşümezsoy, stresin kuzeydeki blokta biriktiğini vurguladı. Üşümezsoy, 2020’deki Sivrice depreminde Sivrice ve Doğanyol faylarında yaklaşık 2-2,5 metrelik atım meydana geldiğini ancak Pütürge kesimindeki kırılmanın çok zayıf kaldığını söyledi. 6 Şubat depremlerinde ise Pazarcık kolunun bazı bölümleri ile Çardak Fayı kırılırken, Pütürge-Çelikhan ve Çelikhan-Doğanşehir arasındaki kesimlerin kırılmadığını belirtti.
Pütürge kesiminde iki farklı fay sisteminin birbirine çok yaklaşarak yanal hareketi engellediğini savunan Üşümezsoy, bu nedenle sistemin frenlendiğini ifade etti.
Üşümezsoy, Doğu Anadolu Fayı’nın Pütürge segmenti ile Sincik-Gerger bindirme sisteminin birbirini nötrleştirdiğini, bu durumun bölgede hareketsizliğe ve gerilim birikiminin farklı alanlara aktarılmasına yol açtığını söyledi.
Pütürge-Çelikhan hattında deprem potansiyel 7'nin altında
Pütürge Fayı’na paralel büyük ve kesintisiz yeni bir fay gelişmediğini savunan Üşümezsoy, bölgede tek parça halinde çok büyük bir deprem üretecek geniş bir fay sistemi görmediğini belirtti. Bununla birlikte Pütürge-Çelikhan arasındaki kesimin kırılması halinde yaklaşık 6,5 büyüklüğünde, ancak 7’nin altında bir deprem potansiyeli bulunduğunu söyledi.
Pütürge fayı yırtılırsa…
Üşümezsoy, bu kesimin hem 2020 Sivrice hem de 6 Şubat depremlerinde kırılmamış olmasının, gerilimin kuzeydeki Malatya metamorfikleri üzerinde farklı yönlü küçük faylara dağıldığını gösterdiğini savundu.
Üşümezsoy, Battalgazi, Yeşilyurt ve Beydağları çevresinde meydana gelen yaklaşık 5 büyüklüğündeki depremlerin tek ve büyük bir fayın ürünü olmadığını söyledi. Bu sarsıntıların, Malatya bloğunun batıya doğru hareket edememesi nedeniyle farklı yönlerde kesişen makaslama zonlarında meydana geldiğini belirten Üşümezsoy, depremlerin kuzeydoğu ve kuzeybatı doğrultulu iki ayrı sistem içinde geliştiğini ifade etti.
Üşümezsoy’a göre Pütürge ve Sürgü faylarının kuzeyindeki Malatya bloğu, kırılmayan kesim nedeniyle hareket edemedi ve stresle doldu. Bu gerilim, tek bir büyük kırılma yerine çapraz faylarda yaklaşık 5 büyüklüğündeki depremlerle boşaldı.
Pütürge, Sivrice ve 6 Şubat depremlerinde neden kırılmadı?
Üşümezsoy, Pütürge Fayı’nın Sincik ve Gerger ters faylarıyla en yakın olduğu bölgede hareketin kilitlendiğini belirterek, bu jeolojik yapının Pütürge kesiminin hem Sivrice hem de 6 Şubat depremlerinde kırılmamasını açıkladığını söyledi. Aynı mekanizmanın Çelikhan ile Doğanyol arasındaki Sürgü Fayı’nda da etkili olduğunu savunan Üşümezsoy, bölgedeki sıkışma ve frenlenmenin fayların kırılmasını engellediğini ifade etti.
Kaynak: Haber Merkezi-Karar Gazetesi
Bakmadan Geçme