Malatya'da Bir Usta, Bir Miras: Tespih Sanatı Usta-Çırakla Yaşıyor
Doğal malzemeler, sabır ve el emeği… Malatya'da tespih ustası Ensar Güler, kaybolmaya yüz tutan bu kadim sanatı usta-çırak ilişkisiyle geleceğe taşıyor.
Atölyenin kapısı açıldığında ilk hissedilen şey, ahşabın kokusu ve zamanın yavaşlaması oluyor. Bir köşede sabırla dizilen taneler, diğer yanda ustasından öğrenmenin heyecanını yaşayan genç eller… Malatya’da tespih ustalığı, yalnızca bir zanaat değil; geçmişten bugüne uzanan sessiz bir kültür yolculuğu olarak varlığını sürdürüyor.
Kültürel mirasın bir parçası
Geleneksel el sanatları arasında özel bir yere sahip olan tespih ustalığı, yüksek dikkat, estetik bakış ve uzun yıllara yayılan bir deneyim gerektiriyor. Malatya’da bu geleneği yaşatan isimlerden biri olan Ensar Güler, yaptığı her tespihi bir ürün değil, kültürel mirasın bir parçası olarak görüyor.
Sabır isteyen bir yolculuk
Kültür ve Turizm Bakanlığı Geleneksel Sanatlar Sanatçısı olan Güler, üretim sürecinde öd ağacı, pelesenk, damla kehribar, fosil mamut dişi, kuka, tarçın kabuğu ile koç ve manda boynuzu gibi doğal ve özel malzemeleri tercih ediyor. Her bir malzemenin farklı bir işleme süreci ve kullanım ömrü olduğuna dikkat çeken Güler, tespih yapımının aceleye gelmeyen, emek ve sabır isteyen uzun soluklu bir yolculuk olduğunu vurguluyor.
Her tespih, ustasının karakterini ve anlayışını taşır
Bu yolculuğun en önemli durağı ise usta-çırak ilişkisi. Güler, sanat merkezinde yetiştirdiği öğrencilerle bu kadim bilgiyi yeni nesillere aktarıyor. Tespih ustalığının ancak paylaşarak ve uygulamalı eğitimle ayakta kalabileceğini belirten Güler, “Her tespih, ustasının karakterini ve anlayışını taşır” sözleriyle mesleğin ruhuna işaret ediyor.
Seri üretimden uzak, tamamen el emeğine dayalı çalışmalar yapan Güler, tespihin yalnızca elde çekilen bir obje değil; kültürel, sanatsal ve manevi bir değer olduğunu dile getiriyor. Geleneksel yöntemlerle hazırlanan tespihlerin geçmişle bugün arasında güçlü bir bağ kurduğunu ifade eden Güler, bu sanatın yaşatılmasının kültürel miras açısından büyük önem taşıdığını kaydediyor.
Malatya’da bir atölyede başlayan bu sessiz emek, her yeni çırakla birlikte geleceğe taşınıyor.
Bakmadan Geçme
