Leylekler Türkiye'ye pirinç diye kayısı mı getirdi?
Malatya Ziraat Odaları İl Koordinasyon Başkanı Yunus Kılınç, kayısı üreticisinin kaçak kayısı ithalatı nedeniyle büyük mağduriyet yaşadığını söyledi. Kılınç, İran ve Özbekistan menşeli kayısıların kaçak yollarla ve sınır geçişlerinde faturada 'pirinç' olarak gösterilerek Türkiye'ye sokulduğunu ve Malatya kayısısı adı altında iç ve dış pazarlarda satışa sunulduğunu iddia etti.
Malatya’da 45 bin ailenin geçimini kayısıdan sağladığını, mevsimlik işçilerle birlikte yaklaşık 200 bin kişinin bu sektörden istihdam edildiğini ve kentin yılda yaklaşık 500 milyon dolarlık ihracatla ülke ekonomisine katkı sunan kayısıda ticaret ahlaksızlığı gündemde.
Dünya Birincisi Kayısıda Üretici Mağdur Ediliyor
Malatya Ziraat Odaları İl Koordinasyon Başkanı Yunus Kılınç, dünya kayısı üretiminde birinci sırada yer alan Malatya’da üreticinin emeğinin sistemli şekilde değersizleştirildiğini belirtti. Doğal afetlerle mücadele eden üreticinin, bir de kaçak ithalat ve kayıt dışı ticaret nedeniyle ayakta kalmakta zorlandığını ifade eden Kılınç, üreticilerin mağdur edildiğini ifade etti.
“Kayısı, pirinç gibi gösterilerek ülkeye sokuluyor”
İran ve Özbekistan menşeli kayısıların kaçak yollarla Türkiye’ye getirildiğini ileri süren Kılınç, bu ürünlerin sınır kapılarında kayısı olarak değil, faturada “pirinç” yazılarak ülkeye sokulduğunu iddia etti. Kaçak ürünlerin daha sonra Malatya kayısısı adı altında iç ve dış pazarlarda satıldığını belirten Kılınç, bunu açık ve net bir sahtekârlık olarak değerlendirdi. Piyasa Malatya kayısı olarak satılan ürünlerin Özbek ya da İran kayısısı olduğunu dile getiren Kılınç, “Şimdi ben burada yetkililere sesleniyorum. Şu anda burada bulunan kayısı İran ya da Özbekistan kayısısı. Bu kayısı Malatya kayısısı değil. Bunu madem ithalatımız yoksa bu kayısıyı Türkiye'ye leylekler mi getirdi? Ben bunu yetkililere soruyorum. Bu İran kapısı dedikleri kapıda kayısı ihracatçılarımız dışarıdan kayısıyı getirip Malatya kayısısı diye satarken üreticimizi mağdur ediyorlar. Gerçekten bu kayısı İran kapısına geçerken kayısı olarak girmiyor. Faturada pirinç yazıyor. Pirinç adı altında kayısı ülkemize sokuluyor. Şu anda ülkemizin dört bir yanında İran kayısısı, Özbekistan kayısısı tüm toptancılarda var. Ben şu anda Ankara'da Türkiye Ziraat Odaları Birliği Yönetim toplantısına katılmak üzere geldim ve Ankara'nın Toptancılar Sitesi denen GİMAT'a gittiğimde GİMAT'taki toptancıların hepsinde bu kayısı var. Şu anda Malatya kaysısı 860, 900 liraya satılırken bu kaysıyı ben bir toptancıda 450 liradan satın aldım ve bunun fişini de istedim. Ama ne yazık ki, sahtekarların yapmış olduğu sahtekarlığın üzerine bunu satan toptancının da sahtekarlık yaptığını, ülkenin ekonomisine zarar verdiğini ve fiş yerine bana burada yazdığı gibi "Mali değeri yoktur. Mali değeri yoktur." fişi. Kaçak gelen kayısının bana fişini dahi veremediler. Burada Gümrük Ticaret Bakanıma sesleniyorum. Ya bu İran kapısı gelengeç hanı mı?” dedi.
“Hem pazarı öldürüyorlar hem de üreticiyi mağdur ediyorlar”
Üreticinin bir yıl önceki kayısısının elinde kaldığını belirten Kılınç, Özbekistan ve İran’dan yaklaşık 3 dolara temin edilen kayısıların Malatya kayısısı etiketiyle dünya pazarlarına sunulduğunu ifade etti. Kılınç sözlerine şöyle devam etti: “Hem pazarımızı öldürüyorlar hem üreticimizi mağdur ediyorlar. Eğer siz Malatya Türkiye'nin dünyada kaysı birincisi olmasının devamını istiyorsanız lütfen bu işe bir müdahale edin. Tarım Bakanlığımız müdahale etsin. Gümrük Ticaret Bakanlığımız müdahale etsin. Bu işin adı ticaret değil. Bu işin adı açık ve net sahtekarlık. Burada İran ve Özbek kayısısına şekeri emzirmişler. Bunu Malatya kayısısı diye Türkiye insanına da Avrupa'ya da gönderip piyasayı öldürüyorlar. İşte buyurun. Suyu, şekeri basmışlar. Bu Malatya kayısısı değil. Bu İran ya da Özbekistan kayısısı. Bu vesileyle ben tüm Türkiye'deki üreticilerimizin aynı sıkıntıları yaşadığını biliyorum. Bir an önce bu ithalattan vazgeçilmesini, ülkemizin sınırlarında neyin nasıl geçtiğini herkes çok iyi biliyor. Lütfen dikkat edelim. Artık çiftçinin ekonomisi üzerinde rant sağlayan bu kadar çiftçi sırtında geçinen bu insanların artık düzgün ticaret yapmalarını sağlamak yine devletin görevidir.”
Sınır Kapısından Hayvan, Aşı, Kayısı Her Şey Geçiyor…
Sınır kapılarındaki denetimsizliğe dikkat çeken Kılınç, kaçak hayvanın, kayısının ve aşının aynı güzergâhlardan ülkeye girebildiğini ifade ederek, bu geçişlere göz yuman denetim mekanizmalarının sorgulanması gerektiğini vurguladı. Üretici olarak seslerini duyuramadıklarını dile getiren Kılınç, Cumhurbaşkanı’na çağrıda bulunarak sınır kapılarında acil ve etkin bir denetim yapılmasını istedi.
Bakmadan Geçme
